21 juni 1955

Niet iedereen is het eens met de oude sociaal-democraat Drees, zelfs de vakbeweging niet. N.V.V.-voorzitter Oosterhuis vindt dat theorie en praktijk van de geleide loonpolitiek bij de huidige hoogconjunc-tuur, de stijging van de productiviteit, de groei van nationaal inko-men en bedrijfswinsten enerzijds en anderzijds het tekort op de ar-beidsmarkt, te ver uit elkaar zijn geraakt. Daarom acht hij het niet verantwoord de politiek van de vakbeweging langer gericht te hou-den op sociale rust en economische stabiliteit. Het tekort aan ar-beidskrachten leidt tot afwijking van loonafspraken, zwarte lonen, extra uitkeringen e.d. die destabiliserend werken.
Er moet in de SER iets gedaan worden aan de richtlijnen voor de loonontwikkeling. Oosterhuis pleitte voor aanpassing van de lonen aan de stijgende welvaart. Als dat niet gebeurt, zo dreigde hij, dan kan de vakbeweging de geleide loonpolitiek niet langer verdedi-gen. "Wij zijn wel idealisten, maar geen idioten", zo vatte hij het standpunt kernachtig samen. Naast een loonstijging eist de vakbe-weging ook twee weken betaalde vakantie; drie weken voor jeugdige arbeiders. Niet inwilliging van de wensen van het NVV zal kunnen leiden tot stakingen, of zo als Oosterhuis het zei: 'tot terugval in de vrije actie'.

7 april 1954

Het gaat goed met de Nederlandse economie. Werkloos zijn alleen mensen die net ontslagen zijn en nog geen nieuw werk hebben gevon-den en de beroepswerklozen. Als we die beide groepen buiten be-schouwing laten is er in Nederland nu volledige werkgelegenheid. Iedereen die wil werken, kan werken.
Dat is mogelijk omdat de Nederlandse overheid de lonen kunstmatig laag houdt. Daardoor zijn onze producten op de wereldmarkt goed-koop en kunnen ze makkelijk verkocht worden. En zelfs met die lagen lonen groeit voor ons de welvaart, al is het langzaam.
De werkgevers zijn echter niet tevreden. Omdat de lonen vastliggen kunnen ze arbeiders die extra presteren geen extra loon geven. Daar-door is de arbeidsproductiviteit niet zo hoog als wel mogelijk zou zijn. Daarbij komt nog dat in de seizoensarbeid meer te verdienen valt, zodat mensen soms een vaste baan laten voor wat ze is en over-stappen naar dergelijk tijdelijk werk. Mocht men na afloop geen nieuw werk vinden dan kan men altijd nog terecht bij de wachtgeld- en werkloosheidsverzekering.
Kortom, enerzijds wil men de lage-lonen-politiek wel loslaten, maar anderzijds ziet men ook wel in dat dat de prijzen zal opdrijven en de omzet verlagen. Dus wat willen de werkgevers en de economen: geen volledige werkgelegenheid, minder zekerheden in de vorm van werk-loosheidsverzekeringen en meer vrijheid bij het vaststellen van de loonshoogte. Op de vakbeweging wordt een beroep gedaan de rede-lijkheid van deze wensen in te zien. Anders zouden onze welvaart en werkgelegenheid in gevaar komen.
Dus om de werkgelegenheid te redden, moeten er meer werklozen komen; om voor iedereen de welvaart te verhogen, moeten sommige mensen meer verdienen; om de mensen met plezier naar hun werk te laten gaan moeten de werkloosheidsverzekeringen afgeschaft wor-den. Geniaal!

29 september 1953

Er lijkt een einde te komen aan de samenwerking tussen vakbeweging en regering. Zo langzamerhand hebben de vakorganisaties er genoeg van hun leden aan te zetten tot meer productie zonder dat daar een fatsoenlijk loon tegenover staat. Ondertussen blijven namelijk de winsten van de bedrijven voortdurend stijgen. Er komt een keer een einde aan de goede wil. Zelfs de christelijk en katholieke vakcentrales lijken in opstand te komen tegen de 5 % loonsverhoging die de rege-ring dit jaar biedt.
De georganiseerde werknemers hadden eigenlijk geen genoegen wil-len nemen met minder dan 6 %. Maar ze zijn bedrogen door werkge-vers en regering. Een merkwaardige ingreep van het Centraal Bureau voor de Statistiek lag daaraan ten grondslag.
In de Stichting van de Arbeid, waar werknemers en werkgevers met elkaar overleggen over dit soort kwesties, kon men het niet eens wor-den over de loonsverhoging voor de volgende loonronde. Men heeft daarop het probleem voorgelegd aan de regering die in alle gevallen uiteindelijk moet beslissen.

De werkgevers stelden daarbij voor een onafhankelijke commissie in het leven te roepen die een bindend advies zou geven. De regering stemde daarmee in waarop de vakbeweging niet dwars wilde liggen. Er kwam dus een commissie die het in grote lijnen met de werkne-mers eens was en wilde adviseren tot 6 % loonsverhoging. Op dat moment kwam het CBS met de mededeling dat zij het cijfer voor de resterende consumptiebeperking (ik weet ook niet wat het is) ver-keerd had berekend. Daarop besloot de commissie dat een loonsver-hoging van meer dan 5 % niet verantwoord was.

De regering nam dat standpunt zonder verder onderzoek van de door het CBS verstrekte gegevens over. Want als het CBS zich eenmaal vergist, kan het zich ook tweemaal vergissen. Blijkbaar trekt ook de PvdA graag één lijn met de werkgevers. Ik denk dat partij en vak-beweging over niet al te lange tijd van elkaar onafhankelijk zullen worden, want zo kan men niet in één organisatie zitten.

7 september 1950

Na alle prijsverhogingen nu eindelijk eens een loonsverhoging. Maar niet zonder een oproep tot verhoging van de productie en arbeids-productiviteit. Mensen van 23 jaar en ouder krijgen er vanaf 1 septem-ber 5 % bij. Deze verhoging moet minimaal vier cent per uur zijn, en maximaal f 180,- per jaar.
Het N.V.V. is tegen het maximum omdat het de groei van de arbeids-productiviteit zou belemmeren. Bovendien wil de bond dat de rege-ring een einde maakt aan de grotendeels vrije prijzen omdat die geleid hebben tot onredelijke winsten en zich niet verdragen met een geleide loonpolitiek. Voor een boer als ik maakt het natuurlijk niets uit, maar voor een sociaal-democraat zoals ik wel.
Ik wil je niet te veel lastig vallen met allerlei boerenzaken, maar nu is er iets waar ik je toch echt over moet vertellen: kunstmatige inseminatie. Je hebt een stier in persoon niet meer nodig! Er zijn talloze voordelen aan verbonden. De koeien worden sneller drachtig, het zaad is meestal van topkwaliteit (waardoor de hele veestapel verbetert) en er zijn minder stieren nodig, wat goedkoper is omdat je op voer en veeartsen kunt bezuinigen. Er is een gevaar van inteelt, dus men moet wel in de gaten houden dat het zaad niet van te weinig stieren komt. K.I. is overigens niet goedkoper dan het laten komen van een dekstier, het kost f 10,-, maar dat geld wordt terugverdiend door de grotere kans op drachtigheid en de betere kwaliteit van de kalveren. En het wordt natuurlijk goedkoper als meer boeren zich aansluiten bij de K.I.-verenigingen. De overheid subsidieert der-gelijke verenigingen door geld beschikbaar te stellen voor de bouw van stallen.
De vooruitgang blijft maar doorgaan. Want we krijgen in Winschoten ook een stadbusdienst. Vooral voor mensen die in het noorden van de stad wonen, zoals wij, is dat handig. Anders ben je vanaf Boven-buren naar het station toch al gauw een half uur kwijt.

Het is trouwens wel een rondrit. De route begint op het station. Vandaar P. van Dijkstraat, Wilhelminasingel, Schönfeldplein, Schön-feldsingel, Gassingel, Langestraatbrug, Omsnijdingskanaal, Ludens-weg, Bovenburen, Witte de Withstraat, Tromplaan, Oudewerfslaan, Bovenburen, Grintweg, Trekweg, St.Vitusholt, Garst, Stationsweg, Station.

De bus maakt dit rondje elk uur vanaf acht uur 's morgens. Van maandag tot en met vrijdag tot acht uur 's avonds, op zaterdag en zondag tot elf uur. Er is gezorgd voor een aansluiting met aankomen-de en vertrekkende treinen. Je betaalt altijd het zelfde bedrag voor een kaartje (15 cent) dus als je van rijden in een bus houdt, kun je een uur rondrijden voor drie stuivers. Kinderen tot vijf jaar mogen gratis mee.