3 mei 1962

We hebben een nieuwe burgemeester. Drs. A. de Boer, bedrijfseco-noom en tot nu burgemeester van Leeuweradeel (gezeteld in Stiens). Hij heeft drie kinderen en is lid van VVD. Wel passend voor een rooie gemeente.

12 april 1962

Ik wist niet eens dat Hotel Smid verkocht zou worden, maar het is gebeurd. Er schijnt zelfs een tijdje de mogelijkheid hebben bestaan dat er iets geheel anders in het pand zou komen. Het blijft gelukkig een hotel, met restaurant en zaaltjes voor feesten, partijen en uit-voeringen. Dat is maar goed, want anders zou iedereen naar Domme-ring moeten. Wel vol en, denk ik, duur.

24 maart 1962

De krant wordt alweer duurder: f 7,85 per kwartaal. Hij wordt daar-voor wel elke dag aan huis bezorgd, maar het blijft veel geld.

28 februari 1962

Soms is het leven net een sprookje. Lees wat er in de krant stond:

Sprookjeshuwelijk in Athene.

Bij haar huwelijk met don Juan Carlos van Spanje op 14 maart in Athene, zal prinses Sophie van Griekenland zijn omringd door acht bruidsmeisjes. Het zijn: prinses Irene van Griekenland, Prinses Irene van Nederland, prinses Benedikte en prinses Annemarie van Dene-marken, prinses Alexandra van Kent, prinses Anne van Frankrijk. Tatiana Rontzbill, dochter van prinses Eugenie van Griekenland en de infanta Maria del Pilar van Bourbon, zuster van don Juan Carlos.

Allemaal waterverf.

31 januari 1962

Het zelfstandig Winschoter gymnasium gaat dicht. Deze trots van de stad zat natuurlijk wel in hetzelfde gebouw als de H.B.S., maar had toch een aparte status en ik geloof zelfs een apart ingangetje. De opleiding op zich gaat niet verloren, alleen moet men Latijn nu in vijf jaar leren. Er komt namelijk een gemeenschappelijk onderbouwjaar voor Gymnasium, H.B.S. en M.M.S.

Het schijnt vooral de oprichting van de M.M.S. (de Middelbare Meisjes School) te zijn die het gymnasium de doodklap gaf. Daardoor liep het aantal leerlingen namelijk te veel terug. De directeur van de nieuwe scholencombinatie noemde de M.M.S. op een voorlichtings-bijeenkomst een soort 'society-opleiding': prachtig voor meisjes die de rechten die ze via gymnasium of H.B.S. vaak ten koste van erg veel energie verwerven, toch veelal niet ten volle kunnen benutten, ook al omdat ze nu eenmaal gaan trouwen. Waarom zouden die meisjes dan toch nog naar school gaan?

15 januari 1962

De spanning tussen economie en democratie is het beste voelbaar in de ontwikkeling van de EEG. De eerste stappen op weg naar zo'n Europese eenheid zijn eigenlijk nooit onderwerp van publieke dis-cussie geweest, laat staan van verkiezingen. De EEG kwam en komt over ons heen als het weer.
Naar het schijnt gaat de Europese eenwording nu zijn tweede fase in. De beloften zijn grotere welvaart en grotere stabiliteit.
(Wat men verstaat onder grotere welvaart blijkt uit de plannen om aan de groei van het autoverkeer tegemoet te komen: om in 1975 aan de dan verwachte 1,9 miljoen personenauto's ruimte te bieden wil men 1200 km rijkswegen aanleggen en binnensteden uitbreken om deze toegankelijk te maken en om parkeerplaatsen te scheppen. Zo staat het in een rapport van een commissie van Nijverheid en Han-del.)
Op de lange duur streeft de EEG naar één Europese wetgeving op sociaal, fiscaal en technologisch gebied. Men wil de grenzen open stel-len, niet alleen voor personen, maar ook voor goederen en kapitaal. Dit zal in veel gevallen het einde betekenen van protectionisme binnen Europa, het beschermen van de eigen binnenlandse markt.
Nú wordt een eerste stap gezet op het gebied van de landbouw. Er komt een gemeenschappelijk landbouwbeleid met de volgende doel-stellingen:
1. het instellen van een fonds om achtergebleven gebieden in de EEG te ondersteunen.
2. het beschermen en stabiliseren van prijzen in de EEG.
3. het financieren van surplusvoorraden in de landbouw binnen de EEG
Alle quota, douanetarieven en belastingen zullen worden afgeschaft en vervangen door twee soorten heffingen: één voor binnen de EEG en een buitentarief. Het binnentarief zal voortdurende verlaagd wor-den en uiteindelijk afgeschaft. Het klinkt mooi, maar er zitten vast veel haken en ogen aan.

9 januari 1962

Er zijn gisteren bij Woerden twee personentreinen in volle vaart tegen elkaar gereden. Er zijn honderd doden en vijfenzeventig gewonden.

31 oktober 1961

De Russen hebben alweer een bovengrondse kernproef genomen. Deze bom was twee tot vier keer zo zwaar als die van vorige week. De kracht ervan was zo groot dat de effecten tot in Brussel te meten waren.

Kennedy heeft in reactie gezegd dat de kernwapens van de V.S. nog altijd superieur zijn en dat zijn land bovendien bereid is op elk mo-ment een verdrag tot verbod van kernproeven te ondertekenen.

Deze Russische bom, 2500 keer zo sterk als die op Hiroshima, kan heel Nederland in een keer wegvagen. Weg tachtigjarige oorlog, prachtig ouderdomspensioen en weg Zuiderzeewerken. Ik bedoel maar.

25 oktober 1961

In een poging om hun frustraties inzake West-Berlijn om te zetten in iets negatiefs hebben de Russen weer een bovengrondse kernproef genomen. Men schat dat het om een bom van 30 megaton ging. Een dergelijk monstrum is 1500 keer zo krachtig als die van Hiroshima.

De bom is tot ontploffing gebracht boven Nova-Zembla en men verwacht dat de radio-activiteit in elk geval Scandinavië zal besmetten, maar ook nog wel verder kan komen.

De Engelse filosoof Bertrand Russell - onlangs in Engeland tot enkele weken gevangenisstraf veroordeeld wegens zijn niet nalatende acties tegen de atoombom in het algemeen - heeft in Londen een brief met een protest tegen de ontploffing afgegeven bij de Russische ambas-sade. Tot een gesprek is het niet gekomen omdat, zo zei hij, de Russen vervielen in hun vroegere geklets en propaganda.

19 oktober 1961

Eindelijk wordt het marktplein op de schop genomen. Er zal geen Winschoter bezwaar maken tegen de plannen. De kinderkopjes die daar al eeuwen en eeuwen liggen zijn echt niet geschikt om er met de fiets over heen te rijden. Eindelijk komt er normale bestrating, en een trottoir. Langs de kerk komt een strook voor planten zodat het nog een beetje groen blijft op het plein.
Er zijn al talloze plannen gemaakt, maar Gedeputeerde Staten van Groningen hebben steeds uitvoering van die plannen tegen gehou-den. Ook nu was er weer geen optimisme over de houding van de provincie, maar als kerngemeente beschikt Winschoten thans over een potje voor infra-structuur waaruit de reconstructie deels betaald zal kunnen worden. Bovendien hebben particulieren zevenduizend gulden ter beschikking gesteld om een deel van de kosten te dekken. Dat alles maakt de verbouwing voor de provincie een stuk goed-koper. Op basis van deze redenatie hoopt men dat zij daarom toch akkoord zal gaan.

15 september 1961

Ook de jeugd wordt mondiger. Natuurlijk was ze altijd al rebels, maar de energie die daarvoor nodig is werd er vroeger in de fabriek wel uitgewerkt. En dat geldt niet alleen voor de jeugd, maar voor alle onderdrukten. Bezinning is pas mogelijk als men de tijd en de puf heeft om na te denken over de dingen die zo vanzelfsprekend lijken. Over het leven van alledag.
De jongeren hebben geen zin meer in de oude voorgekookte model-letjes van werk en gezin. Ze willen wat van het leven genieten voor het te laat is. In hun commentaren op de werkelijkheid blijkt altijd weer dat de atoombom hun een visie op het bestaan geeft die verhin-dert dat ze zich zorgen maken over de toekomst: ze willen nu van het leven genieten.

Dat mag natuurlijk niet.
In Winschoten probeert men de nozems in goede banen te leiden door hen te lijmen. De Gereformeerde Jeugdzorg heeft het rabbinaat-huis van de oude synagoge aan de Bosstraat omgebouwd tot een op-vangpand voor de jeugd. De Winschoter Courant noemt Ons Honk, zoals de voorziening heet, een "verrijking voor Winschoten". Dat is nog maar even afwachten.
De praatjes bij de opening van Ons Honk waren als vanouds stich-telijk, de cadeaus kneuterig. Voorbeelden? Dominee Verburg opende de bijeenkomst met de lezing van Markus 12:28 v.v. en gebed, Romijn sprak uit dat het werk van de stichting geschiedt tegen een achtergrond van verdieping, beïnvloeding en vorming, dominee Van Krimpen was blij dat de overheid dit soort projecten financierde, maar de uitvoering ervan aan levensbeschouwelijke organen over-liet. De cadeaus: een sjoelbak van Pro Juventute, de Stichting Gere-formeerde Sociale Zorg in Groningen kwam met een tafeltennisspel, de Centrale Evangelische Commissie offreerde een Bijbel, de aanne-mers die de verbouwing hadden verzorgd, zorgden voor een klok. Zodat iedereen toch wel op tijd naar huis gaat.
Het enig echt nuttige cadeau waren de twee enveloppen met inhoud van de Classis Winschoten en van de Zustervereniging Het Schienvat uit Finsterwolde.

Een voorspellend woord tenslotte kwam van dominee Reeskamp. Hij wist uit ervaring dat het begin van Ons Honk moeizaam zou kunnen zijn: veel zorgen, weinig jeugd. Het zou mij niet verbazen dat veel jeugd ook veel zorgen kan betekenen. De tijd dat jongens en meisjes zich alle kanten lieten opsturen is voorbij. Ze zijn heus niet meer geïnteresseerd in verdieping en hebben weinig behoefte om zich te laten vormen. Ze hebben een eigen mening en dat zal de Stichting Gereformeerde Jeugdzorg nog wel merken. We gaan nieuwe tijden tegemoet.

13 september 1961

De totowet. Eindelijk is deze door de Eerste Kamer geweest. Het resultaat: de hoofdprijs wordt maximaal f 50.000,- schoon in contan-ten. Men wil tot 1964 experimenteren met deze regeling en dan de zaak opnieuw bekijken.
Het meest opmerkelijke is eigenlijk de veranderende houding van de staat ten opzicht van de burger. Tot nu toe wilde men de burger be-schermen tegen de verlokkingen van het gokken. Deze wet maakt duidelijk dat men de burger meer en meer als een zelfstandig den-kend en handelend individu gaat zien. Als een wezen dat verantwoor-delijk is voor zijn eigen handelingen.
Deze omslag is het meest duidelijk bij de partijen die daar tot nog toe het minste van moesten hebben: de CHU en de ARP.
De eerste partij verklaarde niet alleen dat ze het onderste uit de kan had gehaald wat betreft de beperkingen van de vrijheid van het individu, maar ook dat ze wenst aan te sluiten bij de verlangens ten aanzien van de voetbaltoto die bij een groot deel van de Nederlandse bevolking leven.
De ARP stemde verdeeld, maar de voorstemmers waren van mening dat de verantwoordelijkheden van individu gescheiden dienden te worden van de verantwoordelijkheden van de staat. Een enigszins merkwaardige formulering, maar ik interpreteer dat als uitdrukking van de verwarring die in deze kringen heerst over de toegenomen mondigheid van de mensen.

2 september 1961

Als alles zo snel ging als de oprichting van de muziekschool, dan zou het misschien nog een stuk beter gaan in dit land. Al dit schooljaar wil men beginnen met lessen voor kinderen op de lagere scholen in alle deelnemende gemeenten: Beerta, Finsterwolde, Midwolda, Nieu-weschans, Nieuwolda, Oude Pekela, Scheemda, Wedde en Winscho-ten. Dat het daarbij om een flinke hoeveelheid scholen gaat zal dui-delijk zijn.

Het grootste probleem van de Stichting Algemene Muziekschool Oost-Groningen is dan ook het tekort aan bevoegde leerkrachten. Om dat probleem op te lossen heeft dhr. B. Verlaan van de kweekschool afgelopen jaar voor leerlingen van zijn school extra muzieklessen ge-geven en ze aldus opgeleid voor het behalen van het Gehrels-diplo-ma. (Gehrels heeft een methode ontwikkeld om mensen op effectieve wijze de basisbeginselen van de muziek te leren.) Daardoor zijn er aan begin van het nieuwe schooljaar acht bevoegde leerkrachten beschik-baar voor het geven van algemene muzikale vorming.

Deze lessen worden na afloop van de gewone schooluren worden ge-geven op een aantal lagere scholen. In Winschoten zijn dat openbare scholen aan de Dwingeloweg en het Omsnijdingskanaal en de Marana-tha-school. De belangstelling voor de cursussen is groot en gezien de kosten (een kwartje per les) is dat niet verbazingwekkend. Over ver-volgcursussen heb ik niets gehoord, maar ik denk dat samenwerking tussen muziekschool en muziekverenigingen voor het muziekleven in Winschoten bijzonder gunstig zal zijn.

26 juli 1961

Gisteren is er eindelijk officieel een einde gekomen aan de reconstruc-tie van de Grintweg en het Kolkje. De Grintweg heet nu Nassaustraat, het Omsnijdingskanaal en het Kolkje zijn gedempt (althans tot aan de Molenweg aan de ene kant, en de steenfabriek aan de andere kant). Op de plaats van het doorgaande water ligt nu een rotonde met een fontein en verderop een dubbele weg met in het midden gras en par-keerplaatsen.
Burgemeester Romijn - gaat die man nooit met pensioen? - opende de fontein gisteravond. Net als de fontein waren ook de molens verlicht en het geheel zag er feeëriek uit. Om de feestelijkheid te vergroten waren er verschillende activiteiten georganiseerd. De meest curieuze daarvan was de Martinez-rookwedstrijd. Het ging er daarbij om een sigaar zo te roken dat er zo weinig mogelijk sigaar en zo veel mogelijk as overbleef. Let wel: de as moet aan de sigaar blijven zitten. Acht mensen deden mee aan de wedstrijd en de meesten waren jeugdig. Winnaars werden Kees Steijnis, Jan Geerdes en Marinus Meijer. Zo wonnen waardebonnen van respectievelijk 3, 2 en 1 gulden. Boven-dien mogen ze vrijdag meedoen aan de finale. De feestelijkheden gaan namelijk nog een paar dagen door.